સુરત: ડાયમંડ અને ટેક્સટાઇલ સિટી તરીકે જાણીતા સુરત શહેરમાં ટેક્સટાઇલ પ્રોસેસિંગ અને ડિઝાઇનિંગ સાથે સંકળાયેલા હોટફિક્સ (Hotfix) અને પ્લાસ્ટિક કચરાના યોગ્ય નિકાલ અંગે સર્જાયેલી સમસ્યાને લઈને રાજ્યના આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયા અત્યંત સક્રિય બન્યા છે. પુણા-સીમાડા, સરથાણા, વરાછા, લિંબાયત અને કતારગામ જેવા ટેક્સટાઇલ અને નાના ગૃહ ઉદ્યોગ ધરાવતા વિસ્તારોમાં આ કચરાના નિકાલની મુશ્કેલીઓ ધ્યાને આવતાં, મંત્રીએ સુરત મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (SMC)ના ઉચ્ચ અધિકારીઓ અને પદાધિકારીઓ સાથે એક અગત્યની વર્ચ્યુઅલ સમીક્ષા બેઠક યોજીને વ્યવહારુ અને કાયમી ઉકેલ લાવવા ચર્ચા હાથ ધરી છે.
શા માટે જટિલ છે હોટફિક્સ કચરાનો નિકાલ?
ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રે વપરાતો હોટફિક્સ કચરો સામાન્ય પ્લાસ્ટિક કચરા કરતાં તદ્દન અલગ અને જટિલ પ્રકૃતિનો હોય છે. હોટફિક્સ એ સિંગલ-યુઝ પ્લાસ્ટિક હોવાની સાથે તેની એક તરફ ગુંદર (Gum)નું પડ લાગેલું હોય છે. ગુંદર ધરાવતા આ પ્લાસ્ટિકનું સામાન્ય પદ્ધતિથી રિસાયક્લિંગ કે રિ-પ્રોસેસિંગ કરવું અત્યંત કઠિન બને છે, જેથી તેના માટે પર્યાવરણને અનુકૂળ વૈજ્ઞાનિક નિકાલ પદ્ધતિઓ અનિવાર્ય છે. આ પ્રકારના નાના યુનિટ્સ અને ગૃહ ઉદ્યોગો ઘણા વિસ્તારોમાં રહેણાંક સોસાયટીઓમાં ચાલતા હોવાથી સ્થાનિક સ્તરે ડમ્પિંગ અને સ્વચ્છતાની ગંભીર સમસ્યાઓ ઊભી થાય છે.
નાના વેપારીઓ અને કારીગરોની આજીવિકા રહેશે સુરક્ષિત
બેઠકમાં ચર્ચા કરતા મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે, રાજ્ય સરકાર ‘અંત્યોદય’ અને ‘સર્વસમાવેશી’ વિકાસના મંત્ર સાથે આગળ વધી રહી છે.
| સમીક્ષા બેઠકના મુખ્ય મુદ્દા | સરકાર અને SMC નો પ્રસ્તાવિત અભિગમ |
| અધિકારીઓ સાથે ચર્ચા | સુરતના મેયર માયાબેન માવાણી, સ્ટેન્ડિંગ કમિટી ચેરમેન રાજનભાઈ પટેલ, કલેક્ટર તેજસ પરમાર અને ડેપ્યુટી મ્યુનિસિપલ કમિશનર નિધિ સિવાન બેઠકમાં જોડાયા. |
| અલગ પ્લોટની ફાળવણી | નાના પરિવારો અને કારીગરોને રાહત આપવા SMC દ્વારા આ કચરાના એકત્રીકરણ અને નિકાલ માટે અલગ પ્લોટ ફાળવવાની કવાયત હાથ ધરાશે. |
| સંતુલિત અભિગમ | શહેરની સ્વચ્છતા પણ જળવાઈ રહે અને નાના વેપારીઓ કે પ્રોસેસર્સની આજીવિકા પર કોઈ વિપરીત અસર ન પડે તે મુજબ જ નિર્ણય લેવાશે. |
વહીવટી અને સંવેદનશીલ ઉકેલ તરફ પગલાં
આરોગ્ય મંત્રીએ ઉમેર્યું હતું કે, સ્વચ્છતા એ સુરત મહાનગરની વૈશ્વિક ઓળખ છે. કચરાના સુચારુ વ્યવસ્થાપનની પ્રાથમિક જવાબદારી સંબંધિત ઉદ્યોગોની હોવા છતાં, નાના અને સામાન્ય વર્ગના કારીગરોને મુશ્કેલી ન પડે તે માટે મહાનગરપાલિકા અને રાજ્ય સરકાર સાથે મળીને સંવેદનશીલ અને ઉકેલલક્ષી રસ્તો કાઢશે.
